Jan Steman, Agent-Telegrafist.
Bron: SOE HS9 1413/2
© TNA, London
In tegenstelling tot de HS9 file van Tobias die erg veel details bevat over zijn familieleden, bevat HS9 1413/2 van Jan Steman relatief weinig persoonlijke informatie. Jan is geboren 3 juli 1920 in Amsterdam. Zijn volledige naam is Joahannes Antonius Steman, zijn vader heet Hermanus Albertus Steman en hij werkt voor het Gemeentelijk Energie Bedijf in Amsterdam. Zijn moeder is Berendina Elisabeth Steman, geboren Bal. Jan heeft nog 2 broers en vier zussen. Na de lagere school en drie jaar MULO gaat Jan werken voor een drukkerij waar De Tijd gedrukt werd. Wordt in oktober 1938 opgeroepen voor militaire dienst. In augustus 1940 wordt hij naar de Mijnen gestuurd. Door de Duitsers, als dwangarbeider? Hij blijft daar werken tot mei 1942, dan besluit hij samen met een vriend te ontsnappen. Via BelgiŽ en Frankrijk belandt hij in het Camp des Travailleurs Etrangers in Perpignan, gaat vandaar door naar het 'Holland Huis' ook in Perpignan. Van de Nederlandse Consul krijgt hij papieren om door te mogen reizen naar Spanje. Op 15 december 1942 vertrekt hij met de boot naar Curaçao. Vanuit dit eiland wordt hij als dienstplichtige doorgestuurd naar Canada.

Ik kan nergens vinden wanneer Jan in Engeland aankomt. In zijn dossier wordt genoemd P.T.C. 30 april 1943. N.T. op 5 mei 1943. Hij krijgt tijdens de trainingen de alias J.A. van der Steeg. Medio mei 1943 gaat Jan naar STS-6, basic training. Op 28 juni 1943 tekent Jan de geheimhoudings verklaring. Eind juni, begin juli 1943, krijgt Jan zijn eerste parachute training bij STS-51A en eind november maakt hij op STS-51 nog een dag- en een nachtsprong. Vanaf medio november 1943 zit Jan op STS-35.

Jan zal pas op 31 maart 1944 naar Nederland vertrekken. Wanneer men hem voor deze missie heeft geselecteerd krijgt hij van te voren nog een herhalings cursus Seinen en Ontvangen om zijn snelheid op peil te brengen.

Kas de Graaf, BBO officier, schrijft dat hij op 31 maart Tobias en Jan begeleidt naar vliegveld Tempsford in gezelschap van Majoor Dobson en Captain Knight. Zij gaan samen nog eten in de 'Metion' Op het vleigveld worden beiden gecontroleerd op zaken die zij niet bij zich mogen dragen om hum komst uit Engeland niet te verraden. Rond 23.00 uur stijgt hun vliegtuig op richting Nederland.

Na aankomst in Nederland houdt Jan zich in eerste instantie schuil bij de moeder van Tobias in Santpoort.
Volgens de papieren die hij bij zich droeg was hij vertegenwoordiger van de krant 'De Tijd'. Later voorzag Cor van Paaschen hem van papieren waaruit bleek dat hij voor de Voedsel Controle Organisatie werkte, dit gaf hem de mogelijkheid te reizen en boerderijen te bezoeken, waar zijn zender stond, zonder dat dit argwaan wekte.

Samen met Cor had Jan al een zender in Eindhoven bekeken, maar deze bleek niet voldoende vermogen te kunnen leveren om met Engeland in contact te kunnen komen. Via Mr. Harry Holla in Vught kon echter contact gemaakt worden met Herman Leus een telegrafist van de zusterorganisatie van BBO namelijk  'Bureau Inlichtingen'. Leus had bij zijn dropping op maandaf 11 april in de omgeving van Buurmalsen zijn crystallen verloren maar had zijn zender nog. Zonder crystallen kon hij daar echter niets mee beginnen. Jan had geen zender maar nog wel een aantal crystallen die hij bij zijn parachute sprong bij zich had gedragen. Besloten werd om samen te gaan werken en zo konden Jan en Herman met Engeland in contact komen.

Uit de rapporten in HS9 1312/2 wordt niet helemaal duidelijk waar Jan en Herman zich bevonden, maar als de luchtlandingen bij Arnhem beginnen ziet Jan zich genoodzaakt zich terug te trekken richting Den Haag.
Ik vermoed dat zij zich in de Betuwe bevonden, maar volgens Frank Visser zou Herman zich in Bergen op Zoom hebben bevonden. 
In zijn boek 'De bezetter bespied' maakt hij ook geen meldingen van de samenwerking tussen Jan en Herman. Wel dat van Leus zijn crystallen was kwijtgeraakt.



De inhoud van het eerst telegram dat Jan naar Engeland zond is niet bekend, alleen dat het op zondag 30 april 1944 werd verzonden. De volgende dag ontvangt hij 's nachts antwoord:

DANK VOOR GOED WERK STOP ONTVINGEN BRIEF VAN FRANS STOP TROFFEN MAATREGELEN STOP BENT U IN CONTACT MET ORGANISATIE HANS STOP WIE IS NIPPY RPT NIPPY STOP ZIEN BIJZONDERHEDEN RECEPTION COMMITEE ZEER SPOEDIG TEGEMOED STOP GAF HANS U DE CONVENTION BETREFFENDE RECEPTION STOP SPOEDIG GEWENST EINDE


Op 2 of 3 mei 1944 antwoordt Jan met het volgende bericht via het zendschema NIDD:

REMPLACEMENT NF HANS CODE NAME PIETER STOP RECEPTION COMM READY STOP IF POSSIBLE DROP ST.JUDEs AND MY PARCEL TOGETHER STOP NEXT MESSAGE DROPPING FIELD END




De set die Jan gebruikte was waarschijnlijk de zogenaamde 'paraset' die door de technici van MI-6 ontwikkeld was in Whaddon Hall. Dit zendertje kon 4 tot 5 watt leveren. Van deze set worden nog steeds door radio amateurs replica's gebouwd.
© Dan Petersen - W7OIL
Replica van Dan Petersen-W7OIL
DZ Tulip, gegevens beschikbaar gesteld door Huub van Sabben, Deventer.
 

Zaterdag 13 mei zendt Jan het volgende telegram naar Londen:

FOX SCOTS TERRIER NTETE RIS QRN ORGANISATIE HANS STOP BEZIT CONVENTIONS STOP DRIE TOP DRIE NUL VIER VIJF VIER DRIE SHEET EEN EN VIJFTIG STOP OOST STOP SCHAAL EEN OP VIJFTIG DUIZEND STOP VIER EN HALF  KM STATION GELDROP, DRIE EN HALF STATION HEEZE END

Met dit telegram geeft Jan het pinpoint van droppingsveld TULIP aan, verwezen wordt naar een kaart van 1:50.000 en bepaalde afstanden vanaf duidelijk waarneembare punten, in dit geval de sporrwegstations van Heeze en Geldrop. Met deze punten waarde RAF piloten in staat omzich te orienteren en de lading op de juiste plek af te werpen. Daarnaast werd nog gebruik gemaakt van witte en gekleurde lampen om het pinpoint aan te geven.
Verder geeft Jan aan dat hij in het bezit is van gegevens om een droppingsveld uit te zetten en er staat iets in over de organisatie van HANS, dus van Tobias. De code QRN zou er op kunnen duiden dat Jan last heeft van storing tijdens het ontvangen van berichten.


London antwoordt de volgende dag met het volgende telegram:

SOMETING WRONG WITH YOUR PINPOINT FIGURES, OR ELSE MAP DIFFERENT TO OURS STOP AREA EAST, REPEAT EAST OF GELDROP AND HEEZE OK, REPEAT OK STOP GIVE FURTHER DETAILS OR CORRECTED FIGURES TO INDENTIFY PINPOINT STOP DO YOU WANT MATERIAL FOR ORGANISATION HANS IN ADDITION TO YOUR PACKAGE STOP SENDING YOU NEW PLAN BECAUSE OF CRYSTALS LOST IN YOUR PACKAGE STOP GIVE CONTACT ADDRESS PASSWORD IN CASE ACCIDENT STOP

Volgens Londen is er iets mis met het door Jan opgegeven pinpoint, of hij gebruikt een andere kaart dan Londen in zijn bezit heeft of de opgegeven afstanden tot de sporrwegstations kloppen niet. Verder vraagt Londen  om een adres en password waar eventueel een zender afgeleverd kan worden indien de volgende dropping mis gaat
.


Hierop antwoordt Jan op maandag 15 mei:

FIVE STOP RECEIVED BROADCAST TWO AND THREE OF FOURTEENTH STOP CONTACT ADDRESS JUFFROUW HEERMAN, CONCIERGE VREDESPALEIS DEN HAAG STOP PASSWORD: IK BRENG U DE GROETEN VAN HARMEN DIJKSTRA STOP PRACHTIG KOMT U EVEN BINNEN STOP

Dit is het vijfde verzonden telegram van Jan.
Londen verstiuurde ook 'blind' telegrammen. Men zond achter elkaar telegrammen uit met daaraan voorafgaande een drie cijferige code, de prefix  Wanneer de telegrafist zijn code hoorde begon hij de tekst te noteren en decodeerde die later. Deze uitzendingen vonden over het algemeen 's nachts plaats (night Nidd). Jan heeft dus in de nacht van 14 mei 1944 twee telegrammen genoteerd die voor hem bestemd waren de nrs 2 en 3. Verder geeft hij de moeder van Cor van Paaschen als contactadres op, zij is namelijk concierge in het Vredespaleis. Tevens geeft hij de code op van degene eventueel een zender aflevert en een code die de moeder van Cor zal gebruiken om aan te geven dat zij de persoon is die de zender in ontvangst zal nemen.


Dezelfde dag krijgt Jan al antwoord:


SEPARATE MESSAGE IS FOR PIETER IN HANS CODE STOP TELL HIM TO REPLY IN HANS CODESTOP WE WILL USE HANS PREFIX FOR ALL MESSAGES TO PIETER STOP PROPOSE SENDING YOU TWO PACKAGES STOP MOON PERIOD START TWENTY EIGHT MAY AND ENDS NIGHT NINTH JUNE STOP HANS OK AND ON HIS WAY STOP CHEERIO END

In een apart bericht wordt een bericht voor Cor van Paaschen meegezonden dit is gecodeerd in de code van Tobias. Jan kan het bericht dus niet zelf decoderen. Londen stelt voor om tijdens de volgende dropping periode Jan twee zender te sturen. De droppingperiode wordt vastgesteld tussen 28 mei en 9 juni. Blijkbaar is Londen toch op de hoogte van het feit dat Tobias weer onderweg is naar Engeland. Hij was immers op 12 mei uit Brussel vertrokken richting Paris. Het betreffende telegram van GLOVE is echter pas op 18 mei verstuurd. Of hij heeft zelf in Brussel nog een 'innocent letter' verstuurd.


Op dinsdag 16 mei stopt Jan een persoonlijke boodschap in zijn telegram aan zijn toekomstige vrouw Sheila Marshall:

SIX STOP RECEIVED BROADCAST FOUR AND FIVE OF FIFTEENTH AND UNDERSTOOD ZTOQ STOP BEST REGARDS AND LOVE TO SHEILA END


In zijn volgende telegram geft Jan aan welke kaart hij gebruikt en hij gebruikt het Kasteel Heeze als een soort van ijkpunt.

SEVEN STOP WE USED MAP FIFTY ONE EAST TOPOGRAFISCHE DIENST STOP VERTIKALE LIJK OVER KASTEEL HEEZE IS TWENTY NINE STOP HORIZONTAL LINE OVER KASTEEL IS FIFTY TWO END



EIGHT STOP RECEIVED BROADCAST NUMBER FIVE AND AGREE WITH YOU ABOUT PINPOINT STOP ST JUDES PACHAGE COMING AT THE SAME TIME STOP AM USING MY SECURITY CHECK IN PIETERS MESSAGE END

Dit telegram werd op donderdag 18 mei verzonden, het is Jan nu blijkbaar duidelijk waar het exacte pinpoint ligt en hij neemt aan dat het pakket voor Herman Leus gelijktijdig met die van hem komt. Verder geeft hij aan dat zijn security check welke aangeeft dat hij niet onder Duitse dwang seint verstopt zit in het bericht van Cor van Paaschen aan Londen.
Twee dagen later volgt het volgende telegram waarin Jan vraagt welke letter naar het vliegtuig dat de dropping uitvoert geseind moet worden. Daarnaast geeft hij aan dat hij de berichten 7 en 8 op de 19e ontvangen heeft en nummer 9 op de 20 mei:

NINE STOP RECEIVED NUMBER SEVEN AND EIGHT OF NINETEENTH STOP WHAT CODE LETTER WILL BE SENT TO AIRCRAFT STOP RECEIVED NUMBER NINE OF TWENTIETH END


Op 21 mei sluit Jan met Londen de procedure kort waar het ontvangst commitee op moet letten. Als om 20.30 uur in de Vlaamse uitzending van de BBC de code slagzin uitgezonden wordt houd dat in dat de dropping die nacht plaats zal vinden en men moet tussen 00.30 en 03.30 op het veld klaar staan.

TEN STOP WHEN MESSAGE IN BELGIAN FLEMISH PROGRAM TWENTY THIRTY HOURS OUR TIME, THE OPERATION WILL BE ON THAT NIGHT STOP CONVENTIONS ALL UNDERSTOOD STOP STANDBY FROM TWELVE THIRTY TO THREE THIRTY STOP RECEIVED NUMBER NINE OF TWENTIETH END

Een dag later ontvangt Jan een boodschap waarin aangegeven wordt dat het vliegtuig geen letter zal seinen en dat de letter die naar het vliegtuig geseind moet worden in de conventie van droppingsveld Tulip staat.

NO REPEAT NO LETTER FROM AIRCRAFT STOP LETTER FROM YOU ACCORDING TO YOUR CONVENTION FOR GROUND TULIP REPEAT TULIP END


Op dinsdag 23 mei stuurt Jan een bericht naar het BBO waarin gevraagd wordt dat SIS/Bureau Inlichtingen voor Herman Leus blijft uitluisteren op een drietal frequenties: 5500, 6696 en 3800 kHz.

BERICHT VOOR ORGANISATIE ST JUDE STOP BLIJF LUISTEREN NAAR HEM OP FREQUENTIES ALBERT VIJF VIJF VIJF NUL BERNARD ZES ZES NEGEN ZES CHRIS DRIE ACHT NUL NUL XX END


In de nacht van 25 mei ontvangt Jan het bericht dat de zending voor hem en Herman klaar staat. Voor hem zijn er twee pakketten en een pakket met postduiven. Zij moeten de pakketten goed in de gaten houden wanneer deze naar beneden komen en met de wind afdrijven. Hem wordt op het hart gebonden zijn uitzendingen tot een absoluut minimum te beperken. De storing die hij eerder ondervond moet volgens Londen een lokaal probleem zijn want de berichten worden automatisch verzonden.
MI-6/SIS luistert op de opgegeven frequenties of Herman in de lucht is.

ALL READY TO DELIVER TWO PACKAGES MATERIAL AND ONE PACKAGE PIGEONS GROUND TULIP AS FROM AND INCLUDING TWENTY EIFGT MAY REPEAT TWO EIFGT MAY WEATHER PERMITTING STOP KEEP A GOOD LOOK OUT IN CASEPACKAGES DRIFT STOP LISTEN FOR BBC MESSAGE STOP KEEP YOUR TRAFFIC TO ABSOLUTE MINIMUM STOP BROADCAST IS AUTOMATIC THEREFORE PRESUME YOUR TROUBLE LOCAL QRM REPEAT QRM STOP ORGANISATIE ST JUDE ARE LISTENING FOR HIM END


Op zaterdag 27 mei laat Jan weten dat hij op 24 mei de telegrammen nrs 10, 11,  12 EN 13 ontvangen en het ontvangst committe voor veld Tulip is geregeld.

TWELVE STOP RECEIVED NUMBERS TEN ELEVEN TWELVE THIRTEEN OF TWENTYFOURTH STOP HAVE ALL READY FOR RECEPTION END


In de nacht van 27 mei ontvangt Jan het bericht dat indien Herman verder geen assistentie nodig heeft hij alle banden met hem uit veiligheids overwegingen moet verbreken. Men is bang voor infiltranten in de organisatie en waarschuwt dat de Gestapo erg actief is.

PROVIDING ST JUDE REQUIRES NO FURTHER ASSISTANCE AND AFTER YOU HAVE RECEIVED YOUR MATERIAL IMPORTANT THAT YOU SHOULD CUT CONTACT WITH EACH OTHER TO AVOID POSSIBLE ARRESTS THROUGH PENETRATION OF YOUR ORGANISATION STOP GESTAPO VERY ACTIVE SO BE CAREFUL STOP GLAD EVERYTHING READY FOR RECEPTION END


Jan antwoordt de volegnde dag, maar het is mij niet helemaal duidelijk wat hij bedoelt, het telegram is namelijk verminkt:

THIRTEEN STOP RECEIVED NUMBER FOURTEEN OF TWENTYSEVENTH STOP IS HACLS TO PUS IN U ST JUDES SET ON TWENTY NINE STOP BURNED BROADCAST PLAN BY ACCIDENT GIVE CONVENTIONS OF NXXV (NEXT) THREE MONTHS END

Wel duidelijk is Jan zijn zendschema per ongeluk verbrand heeft en dat hij om het schema voor de volgende drie maanden vraagt.

Die zelfde dag vraagt Londen nogmaals of Jan in het bezit is van de gegevens van veld Tulip.

DO YOU KNOW CONVENTIONS FOR TULIP REPEAT TULIP END


Maandagnacht 29 mei ontvangt Jan een antwoord op zijn vraag een nieuw zendschema te sturen:

BROADCAST FREQUENCIES FOR WHOLE YEAR STOP THREE TWO SEVEN NUL STOP THREE THREE NUL FIVE STOP MAY AND JUNE TIMES INDICATORS REMAIN SAME STOP JULY AND AUGUST SEPTEMBER INDICATORS STOP NINE EIGHT TWO STOP SEVEN FOUR SIX STOP NUL SIX ONE STOP NINE SEVEN SEVEN STOP BROADCAST TIME NUL NUL THREE NUL HOURS RPT NUL NUL THREE NUL HOURS STOP ADVISE UNDERSTOOD END

Jan kan dus het hele jaar luistern op 3270 KHz en op 3305 kHz. De indicatoren voor mei en juni blijven hetzelfde en dit zijn de indicatoren voor augustus en september: 982, 746 061 en 977. De uitzendingen vinden steeds plaats om 00.30 uur.


De volgende dag dinsdag 30 mei 1944 ontvangt Jan het bericht dat de dropping ondanks het uitgezonden code bericht niet door kon gaan. Een reden wordt niet gegeven. Op woensdag 31 mei moet men weer naar de radio luisteren of het code bericht dan wordt uitgezonden.

SORRY WE HAD TO CANCEL OUR JOURNEY AFTER WE SENT BBC MESSAGE STOP PLEASE LISTEN AGAIN WEDNESDAY STOP HOPE BETTER LUCK END


Maar Jan had geen geluk, het vliegtuig vertrok welliswaar van vliegveld Tepmsford maar werd boven Gilze-Rijen geraakt door afweergeschut en storrte op een landingbaar neer. Alle inzitenden de bemanningen en de BBO agenten Dekkers en Kuenen kwamen daarbij om het leven.
Londen weet echter van niets en stuurt op vrijdag 2 juni het volgende bericht naar Jan:

DID YOU RECEIVE YOUR PRACEL AND PIGEONS OK ON THURSDAY MORNING END


Twee dagen later zendt Jan het bericht dat hij niets ontvangen heeft, het comite had klaar gestaan maar er is geen vliegtuig gehoord. Herman had verder te kennen gegeven dat hij zijn zender terug wilde hebben.  Jan weet niet wat hij nu moet doen en vraagt om instructies.

FOURTEEN STOP RECEIVED BROADCAST NUMBERS SIXTEEN SEVENTEEN EIGHTEEN NINETEEN X REPEAT FIFTEEN STOP DID NOT RECEIVE ANYTHING THURSDAY MORNING STOP COMMITTEE STOOD BY ALL THE TIME STOP DID NOT HEAR A PLANE STOP DID PLANE RETURN STOP ST JUDE WANTS HIS SET BACK STOP WHAT DO I DO STOP GIVE ORDERS SOONEST STOP DI END

Jan krijgt op 5 juni antwoord op zijn vraag:

AIRCRAFT DID NOT RETURN AFTER OPERATION THEREFORE PACKAGE LOST STOP SUGGEST YOU GIVE ST JUDE HIS SET BACK BUT THAT YOU SENT MESSAGES IN YOUR CODE THROUGH HIM IN THE MEANTIME STOP HE WILL RECEIVE SAME INSTRUCTIONS STOP OUR FIFTEEN NOT IMPORTANT END

Londen beseft dat al het materiaal verloren is gegaan en Jan moet de zender maar aan Herman teruggeven. Hij mijn zijn berichten in zijn eigen code maar via Herman versturen. herman krijgt van zijn organisatie de opdracht dit te doen. Telegram nummer 15 waarvan Jan vroeg dit te herhalen is niet belangrijk.

Jan wil echter zo snel mogelijk zelf over een set beschikken en vraagt om gedurende deze maan periode alleen een zender te droppen de rest kan wel wachten tot de volgende periode. Volgens Jan is zelfs de duivel tegen hen.


FIFTEEN STOP IF PACKAGE LOST AGAIN TRY TO SEND ME ONLY WIRELESS MATERIAL THIS MOON STOP THE REST CAN FOLLOW NEXT MOON STOP THINK THE BLOODY DEVEL IS AGAINST US END


Op 7 juni stuurt Jan een bericht dat hij de set eigenlijk wil houden en er is iets met het kristal van Herman, wat is niet duidelijk. Jan geeft ook aan dat indien hij de set aan Herman teruggeeft hij ook niet meer in staat is om naar de berichten van Londen te luisteren. Verder vraagt hij wanneer zij hun materiaal dan wel kunnen verwachten.

SIXTEEN STOP RECEIVED YOUR TWELVE STOP ST JUDE WA BROADCAST USE HIS CRYSTALS ANY LONGER STOP BETTER LET ME KEEP THE SET STOP WITHOUT SET I CANNOT FOLLOW YOUR BROADCAST STOP WHEN CAN WE EXPECT MATERIAL NOW END

SEVENTEEN STOP ALWAYS KEEP LISTENING FOR ME STOP DOING EVERYTHING I CAN END


Maandag 8 juni stuurt Jan weer een bericht met een prive deel erin. Blijkbaar probeert hij aan een in Nederland gebouwde zender te komen.

EIGHTEEN STOP AM TRYING TO TAKE SET MADE DERP STOP BEST REGARDS TO ALL AND LOVE TO SHEILA END


Die nacht ontvangt hij de mededeling dat er door slecht weer in deze maan periode niet meer gedropt kan worden. Zij beloven altijd naar hem te blijven uitluisteren. Ook willen zij graag weten wat de reactie is van de Nederlandse bevolking op de landingen in Normandie en welke maatregelen de Duitsers daarop hebben genomen. Jan krijgt de groeten van Sheila, blijkbaar wekt zij ook voor SOE Dutch section.

REGRET BAD WEATHER AND TOO LATE TO ARRANGE DELIVERY THIS MOON STOP WILL ALWAYS KEEP ON LISTENING FOR YOU STOP SHALL BE GLAD HAVE REACTION DUTCH PUBLIC AND WHAT ACTION TAKEN BY GERMANS STOP LOVE FROM SHEILA END


NINETEEN STOP RECEIVED YOUR TWENTU ONE TWENTY TWO STOP SECOND HALF OF TWENTY TWO NOT QUITE CLEAR WHAT DO YOU MEAN END

TWENTY STOP WHY DO ALLIED PLANES CONTINUESLY ATTACK PASSENGER TRAINS STOP PEOPLE COMPLAINING AND GERMANS MAKING PROPAGANDA OF IT STOP BETTER ATTACK THE ENGINES END


Jan ontvangt weer direct 's nachts een antwoord, dit is op vrijdag 9 juni:

FROM THE TIME YOU RECEIVE THIS MESSAGE HOME STATION FREQUENCIES FOR ADDITIONAL SKEDS WILL BE CHANGED TO SIX FOUR EIGHT ZERO REPEAT SIX FOUR EIGHT ZERO AND SEVEN FOUR FOUR FIVE POINT FIVE  REPEAT SEVEN FOUR FOUR FIVE POINT FIVE AS RESERVE STOP INVESTIGATION COMPLAINT YOUR TWENTY STOP OUR TWENTY TWO MEANS REACTION INVASION END

Hij hoort dat een tweetal extra frequenties waarop Londen luistert worden gewijzigd. Deze frequenties zijn 6480 kHz en 7445.5 kHz er wordt een onderzoek gestart naar de beschietingen van treinen door RAF vliegtuigen en men wil graag de reactie weten op de invasie. Jan bevestigd de ontvangst en laat weten dat hij de boodschap begrepen heeft:

TWENTY ONE STOP RECEIVED AND UNDERSTOOD YOUR TWENTY THREE END


Op dinsdag 16 juni ontvangt Jan het telegram dat er weet twee pakketten en duiven klaar gemaakt worden om de volgende maanperiode te worden afgeworpen. Deze periode begint 30 juni en eindigt 11 juli. De afspraken van de vorige maan periode blijven geldig. Men will graag weten of veld Tulip nog te gebruiken is. Ook wil men weten welke maatregelen de Duiters na de invasie tegen de Nederlandse bevolking hebben genomen en of de brieF van Koningin Wilhelmina in de illegale kranten is gepubliceerd.

PREPARING TWO PACKAGES AND PIGONS FOR NEXT MOON PERIOD STARTING THIRTH JUNE AND ENDING ELEVEN JULY STOP ALL CONVENTIONS SAME AS FOR LAST MOON STOP ADVISE IF TULIP RPT TULIP STILL OK STOP IN VIEW EVENTS FRANCE WHAT REACTION ARE GERMANS TAKEN AGAINST DUTCH POPULATION STOP HAS QUEENS LETTER BEEN PUBLISHED IN CLANDESTINE PRESS END


Jan stuurt de volgende dag 17 mei dit telegram:

TWENTY TWO STOP RECEIVED YOUR TWENTY FOUR STOP ANSWER WILL FOLLOW END


Dit is zijn antwoord van 17 juni:

TWENTY THREE STOP DUITSCHE MAATREGELEN SCHERPE CONTROLE PERSOONSBEWIJZEN BAGAGE STOP JACHT OP ONDERDUIKERS NPX END


Op 21 juni stuurt Jan het volgende berichten naar Londen:

TWENTY FOUR STOP RECEIVED YOUR TWENTY FIVE STOP QUEENS LETTER HAS BEEN IN CLANDESTINE PRESS END

TWENTY FIVE STOP TULIP RPT TULIP OK RPT OK STOP HOPE BETTER SUCCES NOW END




Zondag 25 juni stuurt Jan dit vreemde telegram, hij heeft blijkbaar een bericht vernietig en hij vraagt om een gecodeerd nummer zodat het bericht nogmaals kan versturen.


TWENTY EIGHT STOP DESTROYED MESSAGE NUMBER EIGHT STOP GIVE ENCODED NUMBER SO THAT I CAN REPEAT MESSAGE END


Vijf dagen later op 30 juni ontvangt Jan antwoord van Londen, zij missen bericht 27 en geven aan vanaf 3 juli weer een poging te ondernemen materiaal voor hem te droppen:

YOUR TWENTY EIGHT NOW OK AND NO NEED FOR REPEAT STOP YOUR TWENTY SEVEN RPT TWO SEVEN MISSING STOP TRYING COME AGAIN FROM MONDAY THIRD JULY PLEASE LISTEN FOR BBC END


Weer lukt het echter niet, dit keer speelt het slechte weer parten en de hele dropping operatie op veld Tulip wordt afgezegd. Het volgende bericht kwam op 19 juli 1944 bij Jan binnen:

REGRET OPERATION LAST MOON IMPOSSIBLE OWING BAD WEATHER BUT SENDING SOMEONE (Frank Hamilton) SOON WITH MATERIAL TO CONTACT YOU AT YOUR CONTACT ADDRESS STOP HANS ARRIVED SAFELY STOP OWING YOUR SILENCE PRESUME SOMETHING WRONG WITH ST JUDE THEREFORE KEEP QUIET UNTIL CONTACT ARRIVES GIVING CORRECT PASSWORD END


Herman Leus werd pas in december 1944 gearresteerd en Jan heeft gedurende een maand niets verstuurd. Niet duidelijk waarom dat was. Frank Hamilton wordt pas op 10 augustus gedropt en en het zou nog dagen duren voordat Jan zijn set kreeg.


De eerste telegrammen die ik van Jan Steman heb na deze periode stammen uit september 1944.

Op 4 mei 1944 vraagt Londen aan Jan het volgende:

DID YOU RECEIVE OUR BROACAST NR ONE, REPEAT ONE STOP YOUR LAST MESSAGE INDECIPHERABLE, IF FROM ST JUDE ASK HIM TO CHECK AND REPEAT STOP BEST WISHES FROM US ALL END

© Jean-Louis PERQUIN
w.mugge@home.nl
TERUG NAAR OVERZICHT